
Egzamin ósmoklasisty z języka polskiego w 2026 roku napisało ponad 350 tysięcy uczniów, a średni wynik wyniósł 65 procent. Centralna Komisja Egzaminacyjna sprawdziła zadanie po zadaniu, co poszło dobrze, a co sprawiło kłopot. Ósmoklasiści dobrze rozumieją teksty, znają lektury i umieją dobrać styl wypowiedzi, ale gubią się w gramatyce, ortografii i interpunkcji – a na końcu możesz sprawdzić, czy zapamiętałeś najważniejsze wnioski CKE.
Egzamin odbył się 11 maja 2026 roku i trwał 150 minut. Arkusz standardowy miał 18 zadań, za które można było zdobyć 45 punktów: 12 za zadania zamknięte i 33 za otwarte. Pierwsza część składała się z 17 zadań zbudowanych wokół dwóch tekstów. Pierwszym był fragment opowiadania „Przyjaciel Automateusza” Stanisława Lema, drugim – fragment tekstu Stephena Hawkinga „Czy możemy kształtować naszą przyszłość?”. Uczniowie musieli też wykazać się znajomością lektur obowiązkowych i napisać ogłoszenie.
W drugiej części czekało wypracowanie do wyboru: przemówienie do rówieśników o tym, że każdy może kształtować swoją przyszłość, albo opowiadanie o spotkaniu z bohaterem lektury i o przedmiocie o niezwykłych właściwościach. Praca musiała liczyć co najmniej 200 wyrazów. Opowiadanie wybrało około 56 procent piszących, przemówienie – 43 procent.
Arkusz standardowy rozwiązywało 350 265 uczniów. Średni wynik wyniósł 65 procent, mediana – 67 procent, a najczęstszy wynik – 71 procent. Dziewczęta uzyskały średnio 69 procent, chłopcy 60. Uczniowie szkół w miastach powyżej 100 tysięcy mieszkańców mieli średnio 69 procent, a uczniowie szkół na wsi – 64.
Uczniowie z dysleksją rozwojową napisali egzamin niemal tak samo jak pozostali: średnio 64 procent wobec 65. Z egzaminu zwolniono 781 osób – laureatów i finalistów olimpiad przedmiotowych oraz laureatów konkursów przedmiotowych.
CKE dzieli wymagania na trzy obszary. Najlepiej poszło kształcenie literackie i kulturowe – poziom wykonania 76 procent. Tworzenie wypowiedzi wypadło na 62 procent, a kształcenie językowe – tylko na 48 procent.
Najłatwiejsze okazały się zadania sprawdzające rozumienie tekstu. Zadanie 11., w którym trzeba było znaleźć potrzebną informację w tekście Hawkinga, rozwiązało poprawnie 87 procent zdających. Zadanie 9. z „Małego Księcia” – wybór dwóch zdjęć (np. lisa czy róży) i wyjaśnienie ich związku z tematem przyjaźni – miało poziom wykonania 83 procent, a pytanie o treść opowiadania Lema – 81 procent.
Najtrudniejsze okazało się zadanie 16., w którym trzeba było nazwać części zdania i rozpoznać ich funkcję – poradziła sobie z nim tylko jedna trzecia zdających (33 procent). Kłopot sprawiło też zadanie 8. o zdaniach pojedynczych i złożonych oraz ich przekształcaniu (42 procent). CKE pisze wprost, że taki wynik świadczy o niskiej świadomości językowej ósmoklasistów i za słabej poprawności gramatycznej.
Wypracowanie oceniano w kilku kryteriach. Ósmoklasiści świetnie dobrali styl do formy wypowiedzi i poradzili sobie z kompozycją, ale poprawność języka wypadła słabo:
Maksymalną liczbę punktów za ortografię – czyli pracę bez błędu albo z jednym błędem – zdobyło tylko około 21 procent piszących. Punkt za interpunkcję, który można było dostać przy najwyżej dziewięciu błędach, uzyskało około 33 procent. CKE wymienia najczęstsze błędy:
Ciekawostka: choć poprawność językowa i interpunkcja wciąż są najsłabszą stroną ósmoklasistów, CKE zauważa, że w porównaniu z wynikami z ubiegłych lat te kompetencje rosną.
Sprawozdanie kończy się wnioskami dla nauczycieli i uczniów. Przygotowując się do egzaminu, warto zwrócić szczególną uwagę na:
CKE zwraca też uwagę, że uczniom trudno było funkcjonalnie wykorzystać znajomość lektur w wypracowaniu. Samo przypomnienie fabuły nie wystarczy – lektura ma posłużyć jako argument albo naturalnie wpleść się w opowiadanie.
Egzamin ósmoklasisty z polskiego w 2026 roku pokazał wyraźny podział. Uczniowie dobrze rozumieją teksty, znają lektury i potrafią dobrać styl do formy wypowiedzi. Słabiej radzą sobie z gramatyką, ortografią i interpunkcją. Dla przyszłych ósmoklasistów wniosek jest prosty: obok czytania warto regularnie ćwiczyć przecinki, pisownię „nie” i rozpoznawanie części zdania.
5 pytań · minuta


