
Wybór szkoły średniej to dla wielu młodych ludzi pierwszy poważny "dorosły" dylemat, który rzutuje na całą resztę życia. Właśnie ogłoszono najnowsze zestawienie, które rzuca światło na to, gdzie nauka stoi na najwyższym poziomie. Tegoroczny Ranking Perspektyw 2026 to już 28. edycja tej prestiżowej listy, która dla ósmoklasistów jest niczym drogowskaz. Kto w tym roku zgarnął złoto i które placówki okazały się bezkonkurencyjne?
W kategorii liceów ogólnokształcących na najwyższym stopniu podium stanęło XIV LO im. Stanisława Staszica w Warszawie. To szkoła, która od lat utrzymuje się w ścisłej czołówce, potwierdzając swoją dominację na edukacyjnej mapie Polski. Co ciekawe, w świecie techników doszło do rzadkiej sytuacji, bo pierwsze miejsce zajęły ex aequo dwie placówki. Są to Technikum Łączności nr 14 im. Obr. Poczty Polskiej w Gdańsku z Krakowa oraz warszawskie Technikum Mechatroniczne nr 1 im. P. Drzewieckiego. Gala wręczenia dyplomów dla tych najlepszych z najlepszych odbywa się 14 stycznia w murach Akademii Leona Koźmińskiego, co stanowi symboliczne uwieńczenie trudu włożonego w naukę przez uczniów i kadrę pedagogiczną.
Skala tegorocznego rankingu robi wrażenie, ponieważ analitycy przyjrzeli się wynikom aż 1411 liceów oraz 1160 techników. Aby w ogóle znaleźć się w kręgu zainteresowania twórców zestawienia, szkoły musiały spełnić surowe wymogi. Kluczowym kryterium był wynik matury z maja 2025 roku, gdzie do egzaminów musiało przystąpić co najmniej 12 uczniów, a średnie wyniki z polskiego i matematyki nie mogły być niższe niż 0,75 średniej krajowej. To sito sprawia, że w rankingu lądują tylko te miejsca, które realnie dbają o jakość kształcenia i przygotowują młodych ludzi do dalszej drogi zawodowej lub akademickiej.
Zasady oceniania liceów pozostały stabilne, co pozwala na sprawiedliwe porównanie wyników z poprzednimi latami. Największą wagę przywiązuje się do matury z przedmiotów dodatkowych (45%), co jasno pokazuje, że liczy się nie tylko zdanie egzaminu, ale wyspecjalizowanie się w konkretnych dziedzinach. Sukcesy w olimpiadach, w tym tych międzynarodowych, stanowią 25% oceny końcowej, a pozostałe 30% to wyniki z przedmiotów obowiązkowych. Taki układ sił promuje szkoły, które potrafią wyłuskać talenty i zachęcić uczniów do wyjścia poza standardowy program nauczania.
W przypadku techników doszło do istotnej zmiany w metodologii, którą warto odnotować. Twórcy rankingu zdecydowali się podnieść wagę egzaminu zawodowego o 5 procent, kosztem matury z przedmiotów dodatkowych. Obecnie to właśnie profesjonalne kwalifikacje stanowią aż 35% ostatecznego wyniku szkoły. Pozostałe składowe to sukcesy w olimpiadach (20%), matura obowiązkowa (20%) oraz matura rozszerzona (25%). To wyraźny sygnał, że technikum ma przede wszystkim solidnie przygotowywać fachowców, którzy od razu po szkole posiadają konkretne, zweryfikowane umiejętności potrzebne na rynku pracy.
W 2026 roku wprowadzono nowość, która może nieco namieszać w tabelach – mowa o miejscach ex aequo. Jeśli dwie szkoły dzieli w punktacji mniej niż 0,5 punktu, zajmują one tę samą pozycję. Widać to doskonale w czołówce najlepszych liceów w kraju:
1. XIV LO im. Stanisława Staszica, Warszawa
2. V LO im. Augusta Witkowskiego, Kraków
3. XIII LO, Szczecin
4= III LO z Oddz. Dwujęz. im. Marynarki Wojennej RP, Gdynia
4= XXVII LO im. Tadeusza Czackiego, Warszawa Dzięki takiemu podejściu ranking staje się bardziej precyzyjny i oddaje minimalne różnice między topowymi placówkami, które często idą łeb w łeb w walce o prestiż.
Ranking Perspektyw to nie tylko jedna główna lista, ale też zestawienia szczegółowe, które interesują konkretne grupy uczniów. Jeśli ktoś celuje w indeksy najlepszych uczelni poprzez konkursy przedmiotowe, powinien zerknąć na Ranking Szkół Olimpijskich, gdzie ponownie triumfuje warszawski Staszic, a tuż za nim plasuje się XIII LO ze Szczecina. Z kolei w Rankingu Maturalnym Liceów na szczycie znalazło się IX LO im. Klementyny Hoffmanowej z Warszawy, co czyni je idealnym wyborem dla osób, którym zależy na wyśrubowanych wynikach z arkuszy egzaminacyjnych.
Dla wielu osób ważniejsze od ogólnopolskiego zestawienia są wyniki lokalne, bo przecież nie każdy planuje przeprowadzkę do stolicy w wieku 15 lat. Perspektywy przygotowały wyciągi regionalne, które pokazują liderów w poszczególnych województwach. Wygląda to następująco: | Województwo | Najlepsze Liceum | Najlepsze Technikum | | :--- | :--- | :--- | | Dolnośląskie | Akademickie LO PWr, Wrocław | Technikum nr 19, Wrocław | | Małopolskie | V LO im. Augusta Witkowskiego, Kraków | Technikum Łączności nr 14, Kraków | | Mazowieckie | XIV LO im. Stanisława Staszica, Warszawa | Technikum Mechatroniczne nr 1, Warszawa | | Wielkopolskie | VIII LO im. Adama Mickiewicza, Poznań | Technikum nr 1 im. W. Gostomczyka, Ostrów Wlkp. | | Pomorskie | III LO im. Marynarki Wojennej RP, Gdynia | Technikum Informatyczne, Puck |
Choć główne wyniki znamy już w połowie stycznia, celebracja sukcesów w regionach potrwa aż do kwietnia. Każde województwo ma swoją własną galę, organizowaną zazwyczaj na lokalnych politechnikach lub uniwersytetach. Cykl spotkań rozpocznie się 29 stycznia na Politechnice Wrocławskiej, a zakończy 15 kwietnia na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika w Toruniu. To ważne wydarzenia dla lokalnych społeczności, ponieważ pokazują, które szkoły trzymają wysoką formę od lat, a które są "wschodzącymi gwiazdami" edukacji w danym powiecie czy mieście.
Zestawienie Perspektyw to potężne narzędzie analityczne, oparte na twardych danych z bazy SIO, CKE oraz komitetów olimpiad. Jak podkreślają twórcy, ranking nie ma na celu jedynie wyłonienia zwycięzców, ale pokazanie szkół, w których po prostu warto się uczyć. Dla uczniów to podpowiedź, gdzie ich ambicje zostaną najlepiej zagospodarowane, a dla nauczycieli dowód, że ich ciężka praca przekłada się na mierzalne sukcesy ich podopiecznych. Bez względu na to, czy szkoła zajęła pierwsze, czy setne miejsce, obecność w tym elitarnym gronie jest powodem do dumy.

